Dertien bijzondere tradities op het Oktoberfest in München

Het 191e Oktoberfest in München gaat op zaterdag 19 september 2026 weer van start. Het grootste volksfeest ter wereld kent een rijke geschiedenis en zit vol tradities, maar ontwikkelt zich tegelijkertijd voortdurend. Ook op het gebied van duurzaamheid zijn door de jaren heen maatregelen ingevoerd. Sinds 1991 is op het terrein alleen herbruikbaar servies en bestek toegestaan, sinds 2012 worden alle Oktoberfestbedrijven met groene stroom gevoed en op verschillende plekken wordt water hergebruikt.

Jaarlijks bezoeken miljoenen mensen de Theresienwiese. Wie vaker op de Wiesn komt, ontdekt daarnaast allerlei gebruiken en eigenaardigheden die je niet meteen in iedere reisgids tegenkomt. Van de officiële opening en de grote klederdrachtoptocht tot Wiesn-Koks, de Kotzhügel, Glupperl en de vroege run op vrije plaatsen in de feesttenten: dertien bijzondere tradities en feitjes over het Oktoberfest in München.

1. ‘O’zapft is!’: de officiële opening

Het Oktoberfest begint traditioneel op de eerste zaterdag in de Festhalle Schottenhamel. Daar slaat de burgemeester van München om precies 12.00 uur het eerste biervat aan.

Zodra dat is gelukt, klinken de beroemde woorden “O’zapft is!” – vrij vertaald: er is aangetapt. Daarna worden saluutschoten afgevuurd en mag ook in de andere feesttenten het Oktoberfestbier worden geschonken.

In 2026 vindt de officiële opening plaats op zaterdag 19 september.

2. Wiesn-Koks

Een opvallend verschijnsel dat je op de Wiesn kunt tegenkomen is Wiesn-Koks. Ondanks de naam gaat het niet om cocaïne, maar om legaal wit snuifpoeder. Een bekende variant bestaat onder meer uit druivensuiker en zetmeel, waaraan aromatische stoffen zijn toegevoegd.

Omdat het witte poeder via de neus wordt gebruikt, kan het bij bezoekers die het fenomeen niet kennen voor verbaasde blikken zorgen.

Wiesn-Koks mag in Duitsland legaal worden verkocht. Op het Oktoberfestterrein zelf bieden horecaondernemers en handelaren het tegenwoordig echter niet meer aan. Volgens de persdienst van het Oktoberfest besloten zij daarmee te stoppen nadat het product in het verleden voor misverstanden zorgde. Het gebruik van het legale snuifpoeder is daarmee niet automatisch verboden.

3. De Trachten- und Schützenzug

De Trachten- und Schützenzug, de grote klederdracht- en schuttersoptocht, behoort tot de vaste tradities van het Oktoberfest. De optocht vindt plaats op de eerste zondag van de Wiesn.

Ongeveer 9.000 deelnemers trekken in een bijna zeven kilometer lange stoet door München richting de Theresienwiese. Deelnemers komen niet alleen uit Beieren, maar uit heel Europa. Muziekkorpsen, schuttersverenigingen en klederdrachtgroepen lopen mee, net als de rijk versierde wagens van de zes Münchense brouwerijen.

In 2026 vindt de Trachten- und Schützenzug plaats op zondag 20 september.

4. Het traditionele bezoek van FC Bayern München

Ook FC Bayern München heeft een vaste band met het Oktoberfest. Spelers, trainers en clubleiding brengen traditioneel gezamenlijk een bezoek aan de Wiesn en verschijnen daarbij in Beierse klederdracht.

De datum verschilt per jaar en hangt onder meer samen met het wedstrijdprogramma. In 2025 vond het bezoek bijvoorbeeld plaats op de laatste zondag van het Oktoberfest, een dag na de uitwedstrijd tegen Eintracht Frankfurt. FC Bayern spreekt zelf van het traditionele Oktoberfestbezoek van de club.

Daarnaast trekt het Oktoberfest ieder jaar bekende bezoekers uit Duitsland en daarbuiten.

5. De betekenis van de dirndlstrik

Aan de plaats van de strik op een dirndl wordt traditioneel een betekenis toegekend.

Zit de strik links vanuit het perspectief van de draagster, dan betekent dat volgens het gebruik dat zij vrijgezel is. Een strik rechts betekent dat de draagster bezet, verloofd of getrouwd is.

Het gaat nadrukkelijk om een informeel gebruik en niet om een officiële regel. Aan de positie van de strik kunnen dus niet automatisch conclusies over iemands relatiestatus worden verbonden.

Ook andere symbolen duiken op. In de officiële tussenbalans van het Oktoberfest van 2025 werd bijvoorbeeld melding gemaakt van pins en Glupperl waarmee bezoekers hun relatiestatus aangaven: een Edelweiß voor ‘bezet’ en een Breze voor ‘single’.

6. Het Teufelsrad

Het Teufelsrad is een van de historische attracties van het Oktoberfest en staat al sinds 1908 op de Wiesn.

De opzet is eenvoudig. Een groep deelnemers gaat op een grote ronde schijf zitten, waarna die steeds sneller begint te draaien. Door de middelpuntvliedende kracht verdwijnen deelnemers één voor één van de schijf.

Wie lang genoeg blijft zitten, kan vervolgens worden belaagd met een grote bal aan een touw of met een lasso. Ondertussen voorziet een presentator het spektakel van vaak behoorlijk directe Beierse opmerkingen en grappen.

Ook de Münchense Wiesn-politie bezoekt het Teufelsrad traditioneel weleens om zelf op de draaischijf plaats te nemen.

7. De Kotzhügel

Aan de westkant van het Oktoberfestterrein ligt een grashelling die in de volksmond bekendstaat als de Kotzhügel – letterlijk de ‘kotsheuvel’.

De naam is niet door de Oktoberfestorganisatie bedacht. Het is een informele benaming die in München en in lokale media al jarenlang wordt gebruikt voor de helling achter de feesttenten, richting de Bavaria.

Bezoekers zitten er om uit te rusten en over het terrein te kijken, maar er zijn ook regelmatig mensen te vinden die te veel hebben gedronken en op het gras hun roes proberen uit te slapen.

Wie de Wiesn vaker bezoekt, zal dat tafereel herkennen. Bezoekers maken er soms foto’s van, maar vooral wanneer mensen zichtbaar beschonken of niet goed aanspreekbaar zijn, is terughoudendheid vanzelfsprekend op zijn plaats.

8. Glupperl: gegraveerde wasknijpers

Een Glupperl is een houten wasknijper waarop bijvoorbeeld een naam of korte tekst kan worden aangebracht. Glupperl is het Beierse woord voor wasknijper.

Ze worden op het Oktoberfest verkocht en gedragen op bijvoorbeeld een dirndl, overhemd of lederhose. De Wiesn-Glupperl gelden inmiddels als een klassiek souvenir van het feest.

Naast voornamen zijn er Glupperl met bijnamen, grappen en soms schunnige teksten.

Uit eigen waarneming tijdens bezoeken aan de Wiesn weten we dat zo’n gepersonaliseerde wasknijper ook gemakkelijk aanleiding geeft tot een gesprek aan een biertafel. Ze worden bovendien cadeau gedaan aan andere bezoekers – soms ook als manier om contact te leggen met iemand die de aandacht heeft getrokken.

9. D’Schwuhplattler: traditie en queer-cultuur

De Schuhplattler is een traditionele dans uit Beieren en andere delen van de Alpenregio. Dansers slaan daarbij ritmisch onder meer op hun dijen, knieën en schoenzolen. Ook op de Oide Wiesn zijn Schuhplattler-optredens te zien.

In München bestaat daarnaast D’Schwuhplattler, een vereniging die homoseksualiteit en de traditionele Schuhplattlercultuur met elkaar verbindt.

De vereniging werd in 1997 opgericht. Volgens de eigen geschiedschrijving was de oprichting destijds een wereldprimeur. D’Schwuhplattler richt zich zowel op het behoud van Beierse tradities als op zichtbaarheid en acceptatie van homoseksuele mensen.

10. Bediening kan in zestien dagen duizenden euro’s verdienen

Over de verdiensten van serveersters en obers tijdens het Oktoberfest doen al jaren grote bedragen de ronde. Hoeveel iemand daadwerkelijk verdient, verschilt echter sterk per werkplek en functie.

Volgens de officiële Oktoberfestorganisatie verdient een bediening in een feesttent gemiddeld meer dan 5000 euro over de volledige Wiesn-periode. De verdiensten zijn niet gebaseerd op een gewoon uurloon, maar onder meer op een aandeel in de omzet. Fooien zijn daarnaast een belangrijk deel van het inkomen.

De verschillen kunnen groot zijn. Een medewerker in een drukke box waar behalve bier ook wijn en champagne wordt besteld, kan meer verdienen dan iemand die in een biergarten werkt. Ook drukte en weersomstandigheden spelen een rol.

11. De run op vrije plaatsen in de feesttenten

Wie zonder reservering naar het Oktoberfest gaat, kan vooral in het weekend vroeg uit de veren. Een deel van de plaatsen in de grote feesttenten mag namelijk niet worden gereserveerd. In het weekend zijn die vrije plaatsen vaak al in de ochtend bezet.

Bij het openen van het terrein is daarom regelmatig te zien dat bezoekers stevig doorlopen of rennen richting de gewenste feesttent om een vrije plaats te bemachtigen.

Het is geen officieel programmaonderdeel of formele traditie, maar een terugkerend tafereel dat ook wij tijdens bezoeken aan het Oktoberfest hebben gezien.

Op de openingszaterdag gaan de feesttenten om 9.00 uur open. Bier wordt die dag pas na de officiële vat-aanslag om 12.00 uur geschonken. Op zaterdagen en zondagen opent het terrein om 9.00 uur. Doordeweeks begint de Wiesn om 10.00 uur.

Bij grote drukte kunnen feesttenten tijdelijk worden gesloten omdat de maximale capaciteit is bereikt.

12. Gay Sunday en RoslMontag

De lhbtiq+-gemeenschap heeft al tientallen jaren vaste ontmoetingsmomenten tijdens het Oktoberfest.

Het bekendste is Gay Sunday in de Bräurosl. De Münchner Löwen Club begon daar meer dan veertig jaar geleden mee. Op de eerste zondag van de Wiesn reserveert de vereniging ruimte in de feesttent en komen daar veel bezoekers uit de queer-community samen.

Een dag later vindt RoslMontag plaats, een informele en vrij toegankelijke bijeenkomst in dezelfde tent.

In 2026 vindt Gay Sunday plaats op 20 september en RoslMontag op 21 september.

13. De Oide Wiesn

Aan de zuidkant van de Theresienwiese ligt de Oide Wiesn – de ‘oude Wiesn’.

Het historische gedeelte ontstond in 2010, toen het tweehonderdjarig bestaan van het Oktoberfest werd gevierd. De historische Wiesn bleek zo populair dat de gemeenteraad besloot het concept vanaf 2011 in aangepaste vorm als vast onderdeel van het Oktoberfest voort te zetten.

Op de Oide Wiesn staan onder meer historische attracties, traditionele kermisspelen en Beierse muziek centraal. Ook Schuhplattler en andere traditionele optredens zijn er te zien.

Het gedeelte is afgescheiden van het hoofdterrein en heeft daarmee een ander karakter dan de moderne kermis en grote feesttenten elders op de Theresienwiese.

Oktoberfest München 2026

Het 191e Oktoberfest München in 2026 vindt plaats van zaterdag 19 september tot en met zondag 4 oktober 2026 op de Theresienwiese. De officiële opening is op zaterdag 19 september om 12.00 uur in de Festhalle Schottenhamel.

Meer weten over feesttenten, reserveringen, bereikbaarheid, openingstijden en een bezoek aan de Wiesn? Bekijk dan ons uitgebreide dossier over Oktoberfest München.

Bronnen voor dit artikel: voor de controle van data, openingstijden, officiële tradities en andere feitelijke informatie is gebruikgemaakt van de officiële informatiekanalen van Oktoberfest München en de stad München. Voor specifieke onderwerpen zijn daarnaast bronnen van onder meer FC Bayern München en D’Schwuhplattler en lokale Münchense berichtgeving geraadpleegd.

Daarnaast bevat dit artikel eigen waarnemingen en praktijkervaring van Oktoberfestfan.nl tijdens meerdere bezoeken aan het Oktoberfest in München. Die eigen ervaring is gebruikt voor beschrijvingen van situaties en informele gebruiken ter plaatse; harde gegevens, officiële regels en data zijn waar mogelijk afzonderlijk gecontroleerd.